Bakım, sistemin tasarım aşamasında başlar

0
Makine Mühendisleri Odası ile Pamukkale Üniversitesi’nin Denizli’de düzenlediği VIII. Bakım Teknolojileri Kongre ve Sergisi, Türk sanayisi açısından oldukça verimli geçti. Eylül’de toplanan kongrenin sonuç bildirgesi açıklanırken, burada çarpıcı tespit ve öneriler yer aldı. Bakımın, herhangi bir sistemin tasarım aşamasında başladığı varsayımından yola çıkıldığı vurgulanırken, mühendislik eğitiminde bilinçlenmeye yönelik çalışmaların tartışılmasının istendiği kaydedildi. Kongrenin “Bakım İçin Tasarım – Mühendislikte Bakım Eğitimi ana temasının da bu amaçla belirlendiğine dikkat çekildi.
Kongrenin sonuç bildirgesinin duyurulduğu açıklamada, bir makinenin belirlenen amaca hizmet edebilmesi için imalat aşamasından önce tasarım safhasının devreye girdiği vurgulandı. Makine üretiminde dışa bağımlılığın ve işletme maliyetlerinin arttığı günümüzde, makine ve tesislerin arızasız, sorunsuz, verimli, uzun ömürlü çalıştırabilmesinin doğru ve planlı bir bakım yaklaşımıyla mümkün olduğu belirtildi. Açıklamaya göre Türkiye, GSYH’nin yüzde 1’ini bakım faaliyetlerine harcıyor. Dolayısıyla Bakım Mühendisliği ve yönetimi konularında atılacak adımlar ve getiriler büyük önem taşıyor.

Bakım kongresiTürk sanayisi için büyük önem taşıyan bakım-onarım teknolojileri geçtiğimiz Eylül ayında dikkat çekici bir kongreyle masaya yatırıldı. TMMOB Makina Mühendisleri Odası Denizli Şubesi’nin Pamukkale Üniversitesi ile birlikte düzenlediği

VIII. Bakım Teknolojileri Kongre ve Sergisi, 28-30 Eylül 2017 tarihleri arasında gerçekleştirilirken programın ana temasını “Bakım İçin Tasarım–Mühendislikte Bakım Eğitimi” oluşturdu. Üniversitenin Kongre ve Kültür Merkezi’nde yapılan program, Türkiye’nin çeşitli üniversitelerinden öğretim üyeleri, öğrenciler, teknisyenler, bakım konusunda çalışan mühendisler ve işletme yetkililerini bir araya getirdi.

Üç gün süren kongrede 40 bildiri sunulurken, 14 seminer ve 8 ayrı konuda kurs verildi. Söz konusu etkinlikleri binin üzerinde delege izledi. bin 500’ün üzerinde katılımcı sergiyi ziyaret etti.

Pamukkale Üniversitesi’nin destekleri ve katkıları ile gerçekleştirilen VIII. Bakım Teknolojileri Kongre ve Sergisinin ilk dördü Makine Mühendisleri Odası Denizli Şubesi tarafından yapılmış, kongre çalışmalarından alınan başarılı sonuçlar, sonraki bakım kongrelerine de öncülük etmişti. Bakım konusundaki bilinçlenme çalışmaları kapsamındaki kongreler 2003-2009 yılları arasında Denizli’de, 2011’de Kocaeli, 2013’te Sakarya ve 2015’te de Eskişehir`de düzenlenmişti. Son olarak bu yıl sekizinci kez düzenlenen kongrenin yeniden başladığı il olan Denizli’ye dönmesi, beklenenin üzerinde ilgi gördü.

MÜHENDİSLİK EĞİTİMİNDE BİLİNÇLENME ÇABASI

Makine Mühendisleri Odası’ndan yapılan açıklamada kongre süreciyle ilgili detaylara ilişkin bilgiler verilirken, “Bakım İçin Tasarım–Mühendislikte Bakım Eğitimi” ana temasının nasıl belirlendiği de aktarıldı. Bakım yapılabilirliğin herhangi bir sistemin tasarım aşamasında başladığı varsayımından yola çıkıldığı belirtildi. Mühendislik eğitimi esnasında veya sonrasında bilinçlenmeye yönelik ne tür çalışmalar yapılabileceğinin tartışılmasının gerekli olduğu düşüncesiyle hareket edildiği vurgulandı.

TASARIM VE BAKIM, MAKİNE YÖNETİMİNİN VAZGEÇİLMEZİ

Açıklamada bakım konusunun Türk sanayisi ve ekonomisi için taşıdığı öneme dair şu değerlendirmelerde bulunuldu: “Tasarım ve bakım; makine endüstrisinin doğuşundan günümüze kadar makine varlığı yönetiminin vazgeçilmezlerinden olmuştur. Bir makinenin belirlenen amaca hizmet edebilmesi için imalat aşamasından önce tasarım safhası devreye girmektedir. Bakıma uygun tasarım, bakım işlemlerini tasarım aşamasında optimize etmeye yarayan bir yaklaşım olarak tanımlanabilir. Bakıma uygun tasarım denildiği zaman akla bakım masraflarını azaltmaya ve fiziksel aşınma yapısını engelleme hedefi kast edilmektedir.

MAKİNE ÜRETİMİNDE DIŞA BAĞIMLILIK ARTIYOR

Ülkemiz açısından, makine üretiminde dışa bağımlılığın ve işletme maliyetlerinin arttığı, teknolojideki gelişmelerin takibinin vazgeçilmez olduğu, rekabetin uluslararası planda kızıştığı günümüzde, makine ve tesislerin arızasız, sorunsuz, verimli, uzun ömürlü çalıştırabilmesi, doğru ve planlı bir bakım yaklaşımıyla olanaklıdır.

GSYH’NIN YÜZDE 1’İ BAKIMA HARCANIYOR

Türkiye’nin bakım faaliyetlerine harcadığı kaynağın Gayri Safi Yurtiçi Hâsılanın yaklaşık olarak yüzde 1’i civarında olduğu dikkate alındığında, bakımın başlı başına üretken bir ekonomik faaliyet olduğu; Bakım Mühendisliği ve yönetimi konularında atılacak adımlar ve getirilerinin hiç de azımsanmayacak bir boyutta olduğu görülmektedir.

BAKIM MÜHENDİSİ İHTİYACI ARTIYOR

Günümüz rekabet ortamı içinde sistemlerde oluşan arızalar ve aksaklıklar büyük mal ve can kayıplarıyla birlikte çevre felaketlerine de sebep olabilmektedir. İşletmelerin sürekliliğinin sağlanması ve kayıpların en aza indirilmesi ile çevre felaketlerinin önlenmesi açısından bakım büyük önem kazanmış olup, bu alanda eğitilerek belgelendirilmiş Bakım Mühendisi ve personeline her zamankinden daha fazla ihtiyaç duyulmaktadır.”

Bakım Kongresiİşte Bakım Kongresi’nin 11 maddelik sonuç bildirisi

Bakım Teknolojileri Kongresi ve Sergisi kapsamında yapılan panel ve oturumlarda sunulan bildiriler ile yapılan tartışma ve öneriler sonucu ortaya çıkan görüş ve öneriler şöyle:

1- Bakım mühendisliği konusunda ortak bir dil geliştirilmesi ve işletmelerin sürekliliği için büyük önem kazanan bakımın temin edilebilmesi için bu alanda eğitilerek belgelendirilmiş bakım mühendisi ve personeline ihtiyaç, tartışılmaması gereken bir konudur. Bakım mühendisi ve her kademedeki bakım personeli, teknolojik gelişmeler göz önünde bulundurularak sürekli olarak eğitilmeli, mesleki gelişime önem verilmelidir. Bakım konusundaki çalışmaların kavramlaştırılması, etkinleştirilmesi, yaygınlaştırılması, sürekliliğinin sağlanması ve uygulanması için gerekli mesleki eğitim faaliyetleri desteklenmelidir. Odamızca başlatılan ve son aşamasına gelmiş olan “Bakım Mühendisliği Belgelendirmesi”ne yönelik çalışmalar en kısa sürede tamamlanmalı, eğitim programları uygulamalar ile desteklenmelidir.

‘ARIZA OLUŞANA KADAR MAKİNA ÇALIŞSIN’, ANLAYIŞI TERK EDİLMELİ

2- Tüm makina ve cihazların bakımlarının kayıt altında tutulduğu ve denetlendiği, bunun, alanın ehli olan uzmanlarca yapılması gerektiği, İş Yasası‘na bağlı olarak çıkarılan tüzük ve yönetmeliklerde, bu kontrollerin “TMMOB‘ye bağlı ilgili meslek odalarınca yapılması” ibaresi mutlaka yer almalıdır.

3- İşletme ve ülke ekonomisi açısından “arıza oluşana kadar makina çalışsın” anlayışının terk edilerek makina ve tesislerde bilimsel bakım uygulamaları yaygınlaştırılarak uygulanmalıdır.

4- Makinelerin satın alınması aşamasında bakım yapılabilirlik, göz önünde bulundurulması gereken en önemli kriterlerden biridir.

LİSANS ÜSTÜ EĞİTİMDE BAKIM YÖNETİM SİSTEMLERİ  

5- Lisans eğitiminde, bakım programları oluşturulmalı, üniversite ders müfredatlarında alanın uygulama ihtiyaçlarını karşılayacak geçişler yapılmalıdır. Lisansüstü programlarda ise “bakım yönetim sistemleri” konusunda programlar oluşturulmalıdır.

6- Bakım faktörü, yalnızca üretim açısından ele alınmamalı, bağlantılı olduğu, bir sistemin verimliliği ve sürekliliğinin sağlanması için bakım yönetim sistemlerinin yürürlüğe girmesi, işçi sağlığı ve iş güvenliği, enerji verimliliği ve çevre faktörleri açısından da önemsenmelidir.

7- Bakım yapılabilirlik öncelikle tasarım aşamasında göz önünde bulundurulmalıdır.

OTOMASYON VE BAKIM ARASINDAKİ İLİŞKİ

8- Rekabet edebilir bir sanayi için işletmelerde toplam üretken bakım felsefesinin daha fazla yaygınlaşmasına yönelik bilinçlendirme çalışmaları yapılmalıdır.

9- Otomasyon vb. süreçler ile bakım arasındaki ilişki göz önünde bulundurularak kendi kendinin bakımını yapabilen, üzerinde bakım uyarı sistemlerini bulunduran makinelerin tasarımına yönelinmelidir.

10- Bakım ile işçi sağlığı ve iş güvenliğinin ayrılmaz, birbirini tamamlayan süreçler ve kavramlar olduğu benimsenmelidir.

11- Bakım Teknolojileri Kongre ve Sergisi geliştirilerek sürdürülmeye devam edilmelidir.

Share.

About Author

Leave A Reply

'