Depolama Tankı Terminallerinin Risk Analizi – XI

0

Ali SarıDOÇ. DR. ALİ SARI 

İstanbul Teknik Üniversitesi,
e-posta: asari@itu.edu.tr

Tehlike Sonuç Analizi

Sıkışıklık Alan (Congested Area) Varsayımları

Tesis arsa planları, aşağıdaki varsayımları kullanarak, sıkışık alanların tanımlanması için kullanılacaktır:

  • Proses ünitesi sıkışıklığı iyi ekipman aralığı standartlarını takip eden yeni tesisler için tipik olan orta seviye olduğu kabul edilir. Tesisin üç boyutlu modellerin mevcut olduğu durumlarda, bu modeller bu varsayımı doğrulamak veya daha yüksek veya daha düşük sıkışıklık seviyelerini kullanmak için gerekçelendirmek amacıyla kullanılacaktır. Üç boyutlu model yoksa tesis ziyaret edilip yerinde sıkışıklık seviyesi tespit edilir.
Şekil 1: Petrokimya Tesisi Proses Ünitesi

Şekil 1: Petrokimya Tesisi Proses Ünitesi

  • Depolama terminalleri, nispeten açık yerleşim planına ve tipik tesis tasarımları alanlarında kullanılan iyi aralığa bağlı olarak daha düşük tıkanıklık olduğu varsayılmaktadır.
  • Üniteler arasındaki ara bağlantı boruları potansiyel patlama bölgeleri olarak kabul edilmemektedir ve boruların en alt seviyesi sınıfın en az 6 metre üzerinde olduğu sürece, buhar bulutu patlama hesabında göz önüne alınmaz.
  • Yükseltilmiş yapılarda plaka döşeme yerine açık ızgara kullanılmasına bağlı olarak sıkışıklık seviyesinin 3D (tüm seviyeler yanma gazı havalandırması için açık) olduğu varsayılmaktadır.
  • Kompresör odaları, eğer varsa, çatı yapısından aşağı doğru inen ve kompresör döşemesinden en az 3 metre yükseklikte kısmi duvarlar ile her tarafta açık olduğu varsayılır. Bu nedenle, bu odaların skışıklık seviyesi 2.5D olarak alınmaktadır.
  • Genelde boru hatlarının üstüne monte edilen hava soğutucular, yeterli yükseklikte (>18metre) bulunduğunda ve açık bir alana sahip olduklarından patlama analizlerinde göz önüne alınmazlar. Bununla birlikte, hava soğutucularının altında önemli miktarda boru bulunan alanlarda, bu alanın potansiyel bir patlama alanı oluşturduğu varsayılmaktadır. Sıkışık alanın yüksekliği sadece önemli boru tesisatı içeren boru hattındaki seviyelerle ilişkilidir. Sonuç olarak, boru hatlarındaki potansiyel patlama alanının uzunluğu 100 metreye kadar sınırlıdır, çünkü uzun bir dar alanın tamamen bir buhar bulutu ile doldurulması pek olası değildir.
Şekil 2: Endüstriyel Tesislerde Soğutucu

Şekil 2: Endüstriyel Tesislerde Soğutucu

  • Maksimum güvenilir yanıcı bulut sürüklenme mesafesi 200 metre varsayılır. Bu mesafe, çeşitli sıvılar için 50 mm’lik salınımların yayılım (dispersion) analizinin uygun dağılım koşulları için ½ LFL mesafesi ve istenmeyen yayılma koşulları için kullanarak elde edilmiştir. Sürüklenme mesafesi önemli bir husustur, çünkü bir başka sızıntı kaynağından orta veya yüksek reaktiviteli bir yakıtla düşük bir reaktif yakıt (örneğin metan) içeren sıkışık alanların doldurulmasına neden olabilir.
  • Yukarıdaki varsayımlara dayanarak, tipik sıkışıklık seviyeleri için patlama kuvvetleri, düşük sıkışıklık alanları için 3-5, orta sıkışıklık alanları için 4-6 ve yüksek sıkışıklık alanları için 5-7’dir. Patlama kuvvetleri metan gibi düşük reaktiviteye sahip maddeler, alt uçta, etan, propan / propilen veya bütan gibi orta reaktivitede, ortada olacak ve etilen gibi daha yüksek reaktivite, üst ucunda olacaktır. Etilen oksitle çalışan veya modüler yapıdaki gibi yüksek sıkışıklıklı ve yarı hapsedilmiş alanlar için daha yüksek patlama kuvvetleri kullanılabilir. Bu kuvvet seçimleri tipik endüstri uygulamaları ile uyumludur.
  • Potansiyel ağaçlar için patlama seviyesi yüksek kabul edilmelidir.
  • Patlama senaryosunun niteliğine bağlı olarak BST (Baker-Strelow) metodu ve TNO Multi Enerji metodu kullanılabilir. Eşdeğer TNT yöntemi kesinlikle kullanılmamalıdır. Model hazırlanırken, patlama olgusunun aşağıdaki önemli yönleri dikkate alınmalıdır;
  • Alev hızı.
  • Engel yoğunluğu.
  • Yakıtın reaktivitesi.
Share.

About Author

Leave A Reply

'